9. Ruzie op de speelplaats

les dramatische vorming - een rol spelen - karaktertrekken spelen - creatief spel - afspraakspelen - tableau vivant © Walter Roozendaal - www.muzemuzette.com - klik hier voor meer informatie
  • Toepassing schema.
  • Voorbeeld van een afspreekspel.
  • Tableau's zijn een middel om kort en krachtig spel te stimuleren.
  • Tableau's zijn een goed middel om sterk vergroot lichamelijk spel te stimuleren. M.a.w. je karaktertrek laten zien.

Opdracht

  • Maak subgroepjes van 4 of 5 leerlingen.
  • Jullie spelen op de speelplaats (wat voor spel?).
  • Plotseling gebeurt er iets (wat precies?) waardoor er een ruzie ontstaat.
  • Hoe loopt het af?
  • Er zijn dus minstens twee kinderrollen. Waarschijnlijk meer, want dan krijgen de kinderen die ruzie maken hulp van andere kinderen.
  • Kies weer voor alle rollen verschillende karaktertrekken, die je laat zien en horen.
  • Hou het verhaal kort en krachtig.

Oefenen begeleiden

  • Blijf stimuleren: hebben alle rollen al karaktertrekken? En zijn die zo echt heel verschillend?
  • Ga zo snel mogelijk spelen, blijf niet te lang overleggen. Eventueel helpt u een groepje knopen door te hakken.
  • Ik zie nog veel kinderen die eigenlijk gewoon zichzelf spelen. Laat je karaktertrek heel duidelijk zien en horen, net als in de les met de dieren.
  • Hebben alle groepen het eind duidelijk afgesproken? En is het verhaal kort en krachtig?

De afspreekspelen vertonen

Kijkopdracht: kan je het verhaal dat je gezien hebt in vier korte zinnen navertellen?
 

Vooroefening voor tableau's

Opdracht: de metamorfose van twee foto's

  • Zet de leerlingen in een grote kring, zodat ze elkaar allemaal kunenn zien.
  • Vertel: je zit voor de televisie te kijken naar de toto. Het is spannend: zou je gewonnen hebben?
  • Daar maken we een tableau van (een stilstaande foto, een bevroren beeld). De leerkracht telt tot drie, dan staat iedereen in een beeld.
  • Meestal springen de leerlingen nu bij drie! in één klap in het beeld.
    Dat gaan we anders doen: je staat weer gewoon, maar bij één begin je al te bewegen en groei je al in het beeld. En bij drie  bevries je en staan alle beelden doodstil.
  • Resultaat: alle beelden zijn veel intenser, de uitbeelding is veel groter en helderder.
    Wanneer je daar nog niet tevreden mee bent kan je het nog een keer doen, maar dan tel je tot vijf.
  • Nu maken we er een tweede beeld bij: hoera, je hebt gewonnen!!
  • Tel tot drie voor het eerste beeld (zou je gewonnen hebben), laat dat even stil staan, tel opnieuw tot drie voor de metamorfose naar het tweede beeld (hoera, je hebt gewonnen!).

Tip: Ik gebruik zelf een speciaal belletje, dat heel lang blijft doorklinken. Dat sla ik aan bij drie! De doorgaande geheimzinnige klank stimuleert de leerlingen om langer in de bevroren houding te blijven staan.

Van toneelspel naar tableau's

  • Het toneelstukje condenseren naar vier kernmomenten.
  • Blijven werken aan het duidelijk laten zien van de karaktertrek.

Opdracht

  • Maak van het vorige toneelstukje (ruzie op de speelplaats) vier "foto's" (tableau's).
  • Kies als in een stripverhaal de belangrijkste momenten.
  • Oefen de overgangen en blijf tussendoor echt doodstil staan.

Oefenen begeleiden

  • Stimuleer opnieuw dat de karaktertrek en de emoties groot worden uitgebeeld.

Tableau's laten zien

  • Laat de groepen één voor één hun tableau's spelen.
  • Het kan goed zijn om het twee keer te laten spelen, om nog meer duidelijkheid in de uitbeelding te stimuleren.

En nu weer terug naar het toneelstuk

  • Concludeer of de tableau's een korte en krachtige manier zijn om het verhaal te vertellen. Waren ze eigenlijk voldoende, of ontbraken er dingen uit het oorspronkelijke verhaal die jullie belangrijk vonden?
  • Vaak geven de foto's de kernmomenten van WAT weer: begin, o-o-moment, hoogtepunt, eind.
  • Oefen nu opnieuw nog één keer jullie toneelstuk, dus weer met bewegen en praten, maar kijk of je het bijna net zo kort en krachtig kan spelen als met de tableau's, mèt de duidelijke lichaamshoudingen.
  • Laat ook deze ronde weer voorspelen en beloon elkaar voor de sterke spelen die nu waarschijnlijk zijn ontstaan.